THAILAND 🇹🇭 | The ethnic groups in Isan (Northeast Thailand)

กลุ่มชาติพันธุ์ในภาคอีสาน

ภาคอีสานประกอบไปด้วย 20 จังหวัด ได้แก่ กาฬสินธุ์, ขอนแก่น, ชัยภูมิ, นครพนม, นครราชสีมา, บุรีรัมย์, มหาสารคาม, มุกดาหาร, ยโสธร, ร้อยเอ็ด, เลย, ศรีสะเกษ, สกลนคร, สุรินทร์, หนองคาย, หนองบัวลำภู, อุดรธานี, อุบลราชธานี, อำนาจเจริญ และบึงกาฬ

มีกลุ่มชาติพันธุ์มากมายกระจายปะปนไปตามพื้นที่ต่างๆ ทั่วทั้งภูมิภาค ได้แก่

กลุ่มตระกูลภาษาไท (Tai-Kadai):

✦ ไทลาว (คนอีสาน/ลาวอีสาน): เป็นชาติพันธุ์กลุ่มใหญ่ที่สุด พูดภาษาอีสานตระกูลไทลาว แบ่งเป็น 5 กลุ่มแยกย่อยไปอีก ได้แก่

- กลุ่มคนอีสานท้องถิ่น ที่สืบเชื้อสายมาหลายรุ่นตั้งแต่ยุคโลหะ เปลี่ยนผ่านทางวัฒนธรรมจนมาเป็นคนอีสานในปัจจุบัน ที่คุ้นเคยคนส่วนมากที่สุดคือสำเนียงแบบร้อยเอ็ด เช่น เมียง (เมือง) เคี่ยง (เครื่อง).

- กลุ่มที่พูดภาษาถิ่นสำเนียงลาวเหนือ (หลวงพระบาง) ได้แก่ ไทเลย, ไทคอนสาร, ไทภูผาม่าน, ไทหล่ม (หล่มสัก- หล่มเก่า) มีสำเนียงพูดที่หางเสียงขึ้นสูง และลากหางเสียงยาว.

- กลุ่มที่พูดภาษาถิ่นสำเนียงลาวกลาง (เวียงจันทน์) ได้แก่ ไทชัยภูมิ, และ ชาวลาวเวียง ที่อพยพย้ายถิ่นปะปนกับชาวอีสานกลุ่มอื่นๆ จะพูดด้วยสำเนียงที่เหน่อ ช้า และนุ่มนวลกว่ากลุ่มอื่นๆ เช่น บ้านเปลือย อำเภอเมือง จังหวัดร้อยเอ็ด, บ้านแซงแหลม อำเภอจังหาร จังหวัดร้อยเอ็ด.

- กลุ่มที่พูดภาษาถิ่นสำเนียงลาวใต้ (จำปาศักดิ์) ได้แก่ ไทลาวศรีสะเกษ หรือ ลาวใต้ และปะปนจากการย้ายถิ่นไปในจังหวัดอื่นๆ เช่น บางพื้นที่ในจังหวัด กาฬสินธุ์, ร้อยเอ็ด, มหาสารคาม, อุบลราชธานี, บุรีรัมย์ มีสำเนียงการพูดที่สั้น ห้วน แต่หางเสียงสูง เช่น ไป๊ (ไป) กิ๊น (กิน).

- และยังมี "ไทภู" ที่เชื้อสายไทลาวแต่ใช้ภาษาผู้ไทในการสื่อสารเป็นหลัก พบเฉพาะจังหวัดกาฬสินธุ์ ในอำเภอคำม่วง และสมเด็จ.

✦ ผู้ไท (ภูไท - ผู้ไทย): พบใน มุกดาหาร, กาฬสินธุ์, สกลนคร, นครพนม, บึงกาฬ, อุดรธานี, อุบลราชธานี, ร้อยเอ็ด, ยโสธร.

✦ ไทดำ (ไทยทรงดำ/ลาวโซ่ง): อพยพมาจาก สปป.ลาว พบเฉพาะ บ้านนาป่าหนาด อำเภอเชียงคาน จังหวัดเลย.

✦ ไทแดง: อพยพมาจากแขวงหัวพัน สปป.ลาว พบเฉพาะ บ้านหน้วยผักเน่า อำเภอภูเรือ จังหวัดเลย.

✦ ไทพวน: พบใน หนองคาย, อุดรธานี, บึงกาฬ, สกลนคร, เลย, กาฬสินธุ์, ส่วนที่ นครพนม จะเรียกตนเองว่า ไทกวน.

✦ ไทญ้อ (ย้อ): พบใน สกลนคร, นครพนม, มหาสารคาม, อุดรธานี, กาฬสินธุ์, มุกดาหาร, หนองคาย, ยโสธร, บึงกาฬ.

✦ ไทแสก: พบใน นครพนม, สกลนคร, มุกดาหาร.

✦ ไทเบิ้ง (ไทเดิ้ง) หรือ ไทโคราช: พบใน บุรีรัมย์, ชัยภูมิ, มหาสารคาม, นครราชสีมา.

✦ ไทโย้ย (โย้ย/ย้อย): พบใน อำเภออากาศอำนวย และวานรนิวาส จังหวัดสกลนคร.

✦ ไทยวน (ไทโยนก) พบใน อำเภอสีคิ้ว จังหวัดนครราชสีมา, และ อำเภอวังน้ำมอก จังหวัดหนองคาย.

✦ ไทตาด: พบได้เฉพาะ อำเภอเมือง จังหวัดนครพนม.

✦ ไทกะเลิง (ข่าเลิง): เป็นกลุ่มชนที่มีรากฐานทางภาษาผสมกันทั้งไท-กะได และมอญเขมร ผสมกันอย่างลงตัว พบได้ใน นครพนม, สกลนคร, มุกดาหาร.

กลุ่มตระกูลภาษาออสโตรเอเชียติค (Mon-Khmer):

✦ มอญ: พบเฉพาะในอำเภอปักธงชัย จังหวัดนครราชสีมา.

✦ กูย (ส่วย/กวย/โกย): พบใน สุรินทร์, ศรีสะเกษ, บุรีรัมย์ และบางส่วนใน ร้อยเอ็ด, มหาสารคาม, นครราชสีมา.

✦ เยอ: พบในจังหวัดศรีสะเกษ และบางส่วนในมหาสารคาม, ยโสธร.

✦ เขมรถิ่นไทย (ขแมร์): อาศัยในภาคอีสานตอนใต้ ได้แก่ สุรินทร์, บุรีรัมย์, ศรีสะเกษ และบางส่วนใน อุบลราชธานี, ร้อยเอ็ด, มหาสารคาม และ นครราชสีมา.

✦ บรู (ไทข่า/ข่า): พบใน มุกดาหาร, นครพนม, สกลนคร, อุบลราชธานี.

✦ ญัฮกุร (เนียะกุร/ชาวบน/คนดง): กลุ่มชาติพันธุ์มอญโบราณ ได้แก่ นครราชสีมา, ชัยภูมิ.

✦ ไทโส้ (กระโซ่): พบใน บึงกาฬ, นครพนม, สกลนคร, มุกดาหาร.

✦ โซ่ทะวืง: พบใน อำเภอส่องดาว จังหวัดสกลนคร.

กลุ่มอื่นๆ:

✦ ลัวะ (มัล, ปรัย): พบได้เฉพาะที่ บ้านหมันขาว อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย.

✦ ม้ง: พบได้เฉพาะที่ อำเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย.

✦ กุลา: สืบเชื้อสายมาจากชาวไทใหญ่ (ฉาน - เงี้ยว) บ้างก็ว่าเป็นชาว ปะหล่อง หรือ ตองสู้ ที่เป็นกะเหรี่ยงที่รับเอาวัฒนธรรมไทใหญ่ไปใช้ 
ที่มาของกุลาร้องไห้ ก็มาจากตำนานที่กล่าวถึงพ่อค้าชาวกุลานี่เอง ปัจจุบันมีผู้สืบเชื้อสายอย่างเบาบางและกระจัดกระจาย พบได้ใน อุบลราชธานี, มุกดาหาร, ชัยภูมิ, ร้อยเอ็ด, ยโสธร.

✦ ไทยเชื้อสายญวน (เวียดนาม): ผสมผสานวัฒนธรรมเวียดนาม พบใน มุกดาหาร, อุดรธานี, หนองคาย, นครพนม, สกลนคร, กาฬสินธุ์, นครราชสีมา, เลย.

✦ ไทยเชื้อสายจีน: พบในพื้นที่เศรษฐกิจหลักตามอำเภอและตัวจังหวัดต่างๆ ทั้งภาคอีสาน.

✦ ไทยเชื้อสายอินเดีย: ส่วนมากเป็นชาวไทยเชื้อสายอินเดียที่นับถือศาสนาซิกข์ พบได้ทั่วไปตามตัวเมืองย่านธุรกิจ.

✦ ไทยเชื้อสายแขกปาทาน: หรือชาวมุสลิมปาทาน เริ่มจากการย้ายถิ่นตามสุเหร่า แล้วตั้งเป็นชุมชนกระจายไปทั่วภาคอีสาน.

------

สรุปคือ กลุ่มชาติพันธุ์และชนเผ่าในภาคอีสาน หากนับด้วยการจำแนกดังกล่าวก็จะมีถึง 27 ชาติพันธุ์ และหากนับแยกย่อยทางภาษาก็จะมีถึง 33 กลุ่ม.

Tags ที่เกี่ยวข้อง : ชุดภาคอีสาน, ชาติพันธุ์, ชนเผ่า, เชื้อชาติ, คนอีสาน, isan, ethnic, costume, dress, traditional, textiles, outfit, northeast, Thailand

หากคุณเป็นเจ้าของนิตยสาร/โมเดลลิ่ง เอเจนซี่ ต้องการโปรโมท สามารถส่ง e-mail แจ้งทีมงานให้ตั้งค่า username ของคุณเป็น Official User ได้ที่ info@postjung.com โดยไม่มีค่าใช้จ่ายใดๆ